بررسی رویکرد مدارس سنتی در برابر نظام آینده‌پژوه، با تأکید بر الگو سازی هویت ایرانی‌ـ‌اسلامی
کد مقاله : 1470-FUTURESTUDIES
نویسندگان
فاطمه غفارزاده *1، محمد شفیق اسکی2
1دانشجو
2هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان
چکیده مقاله
آموزش و پرورش در جوامع اسلامی-ایرانی، علاوه بر انتقال دانش، نقشی بنیادین در الگوسازی هویت فرهنگی و دینی ایفا می‌کند. این نهاد در مواجهه با تحولات اجتماعی، فناوری و گفتمان‌های نوین، با چالش‌های اساسی روبه‌رو است. تقابل میان رویکرد مدارس سنتی و نظام آینده‌پژوه، ضرورت بازاندیشی در الگوهای تربیتی و هویتی را برجسته ساخته است. هدف پژوهش حاضر، بررسی تطبیقی این دو رویکرد با تأکید بر الگوسازی هویت ایرانی-اسلامی است. این مطالعه از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی و با رویکرد تطبیقی و کیفی انجام شده است. داده‌ها از طریق مطالعه اسنادی و تحلیل محتوای منابع تاریخی و پژوهشی گردآوری شده‌اند. برای واکاوی ابعاد عمیق هویت، از مدل تحلیل لایه‌ای علت‌ها (CLA) به عنوان چارچوب تحلیلی بهره گرفته شده است. یافته‌ها بیانگر آن است که مدارس سنتی در حفظ و انتقال ارزش‌های دینی و میراث فرهنگی عملکردی مؤثر دارند، اما در پیش‌بینی و مواجهه فعال با تحولات آینده، به‌ویژه در حوزه فناوری و جهانی‌شدن، با ضعف‌هایی مواجه هستند. در مقابل، نظام آینده‌پژوه با رویکردی پویا و سناریومحور، ظرفیت بالایی در سازگاری هویت با تغییرات آینده دارد، هرچند تمرکز صرف بر آن می‌تواند به تضعیف ریشه‌های سنتی بی‌انجامد. نتیجه‌گیری پژوهش حاکی از آن است که اتخاذ رویکردی تلفیقی، مبتنی بر ادغام ظرفیت‌های مدارس سنتی و آینده‌پژوه، می‌تواند الگویی پایدار و کارآمد برای حفظ و ارتقای هویت ایرانی-اسلامی در نظام آموزشی فراهم آورد.
کلیدواژه ها
هویت ایرانی‌ـ‌اسلامی، مدارس سنتی، آینده‌پژوهی آموزشی، الگوسازی هویتی، نظام تربیت دینی، تحلیل لایه‌ای علت‌ها، رویکرد تلفیقی در آموزش
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر