| تبیین نقش برنامهریزی درسی انعطافپذیر در تحقق یادگیری مادامالعمر: یک مطالعه کیفی مبتنی بر تحلیل مضمون |
| کد مقاله : 1269-FUTURESTUDIES |
| نویسندگان |
|
فائقه السادات شوری *، زهرا قدم یاری دانشجوی کار شناسی ارشد دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی رشته علوم تربیتی گرایش برنامه ریزی درسی |
| چکیده مقاله |
| هدف از این پژوهش کیفی، واکاوی عمیق نقش و سازوکارهای اثر برنامهریزی درسی انعطافپذیر در جهت تسهیل و نهادینهسازی یادگیری مادامالعمر از منظر ذینفعان کلیدی بود. این مطالعه با رویکرد کیفی و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش شامل متخصصان برنامهریزی درسی، مدرسان با تجربه در آموزش بزرگسالان و یادگیرندگان بزرگسال شرکتکننده در برنامههای آموزشی انعطافپذیر بودند که با روش نمونهگیری هدفمند و با حداکثر تنوع و با معیار رسیدن به اشباع نظری، تعداد ۲۸ نفر (۱۰ متخصص، ۹ مدرس و ۹ یادگیرنده) انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته عمیق گردآوری و با استفاده از راهبرد ششگانه تحلیل مضمون براون و کلارک (۲۰۰۶) مورد تحلیل قرار گرفت. فرآیند کدگذاری در نرمافزار مکس کیودا نسخه ۲۰۲۲ انجام پذیرفت که منجر به استخراج ۴۵۷ کد اولیه، ۲۴ مضمون فرعی و در نهایت ۵ مضمون اصلی شد. مضامین اصلی شناسایی شده عبارتند از: ۱) دگرگونی پارادایمیک: از آموزش ایستا به یادگیری پویا و مادامالعمر، ۲) معماری انعطافپذیر: ابعاد و مؤلفههای برنامه درسی سیال، ۳) تغییر نقشها و رابطههای آموزشی، ۴) مکانیسمهای اثر: از انعطافپذیری تا تداوم یادگیری، و ۵) چالشهای زمینهای و الزامات نهادی. یافتهها نشان داد که برنامه درسی انعطافپذیر، صرفاً یک قالب فنی نیست، بلکه بازتاب یک تحول فلسفی عمیق به سمت یادگیرندهمحوری و توجه به کلیت زندگی فرد است. در نهایت، این مطالعه نتیجه میگیرد که تحقق برنامه درسی انعطافپذیر، نیازمند رهبری تحولآفرین، بازطرابی نظاممند سیاستها و سرمایهگذاری بلندمدت در توسعه حرفهای و زیرساختهای پشتیبان است. |
| کلیدواژه ها |
| برنامهریزی درسی انعطافپذیر، یادگیری مادامالعمر، تحلیل مضمون، روش کیفی، آموزش بزرگسالان |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
