توانمندسازی معلمان مدارس نیازهای ویژه در استفاده از هوش مصنوعی
کد مقاله : 1102-FUTURESTUDIES (R2)
نویسندگان
محمد رحیم پور *1، احمد بیات2، مبینا تیموری3
1دانشجوی علوم تربیتی ، دانشگاه فرهنگیان همدان ، شاغل در آموزش و پرورش شهرستان تویسرکان
2. استادیار گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
31. دانشجوی کارشناسی علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، پردیس شهید باهنر، همدان، ایران؛ شاغل در اداره‌ی آموزش و پرورش شهرستان تویسرکان.
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتبارسنجی یک برنامه‌ی آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی برای توانمندسازی معلمان دانش‌آموزان با نیازهای ویژه انجام شد. این مطالعه با رویکرد آمیخته (کمّی- کیفی) و به روش طرح اکتشافی متوالی در دو مرحله اجرا گردید. در بخش کیفی از مصاحبه‌ی نیمه‌ساختاریافته با ۱۵ نفر از متخصصان فناوری آموزشی، روان‌شناسی کودکان استثنایی، و معلمان باتجربه استفاده شد که به روش نمونه‌گیری هدفمند و مبتنی بر معیار انتخاب شدند. داده‌های کیفی با استفاده از تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفت. در بخش کمّی، پرسش‌نامه‌ی محقق‌ساخته‌ی نگرش و خودکارآمدی معلمان برپایه‌ی یافته‌های مرحله‌ی کیفی طراحی و میان ۱۲۰ معلم از مدارس استثنایی و تلفیقی که به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شده بودند، توزیع گردید. پرسش‌نامه‌ی محقق‌ساخته و چک‌لیست مشاهده‌ی عملکرد ابزارهای گردآوری داده بودند. یافته‌ها نشان داد که برنامه‌ی آموزشی طراحی‌شده بر افزایش خودکارآمدی معلمان در استفاده از ابزارهایی مانند سیستم‌های یادگیری تطبیقی، تولیدکنندگان محتوای شخصی‌سازی‌شده مانند Magic School AI و نرم‌افزارهای تبدیل گفتار و متن تأثیر مثبت و معناداری داشته است. همچنین، موانع اصلی شامل کمبود زیرساخت فنی، بار کاری زیاد اولیه و نگرانی‌های اخلاقی پیرامون حریم خصوصی شناسایی شد. نتایج نهایی حاکی از آن است که آموزش ساختاریافته و زمینه‌محور معلمان، پیش‌نیاز ضروری برای تحقق عدالت آموزشی و بهبود کیفیت تدریس برای دانش‌آموزان با نیازهای ویژه است.
کلیدواژه ها
توانمندسازی معلمان، هوش مصنوعی، نیازهای ویژه، شخصی سازی آموزش، فرایند یادگیری-یاددهی
وضعیت: پذیرفته شده